To dope or not to dope, c'est le question de la jambon!
't Litste nuujs is dat 'nne Chinese renner is betrap: "Do Ping"...
Doping en fietse, ze lieke oonlosmakelik mitae verboonde. Mot vur sjtrenger sjtraove? Mot vur minder oetbundig versjlag doon? Mot vur doping legalisere? Mot vur dikker controlere? Wat hui vur kinne waete en wae hat zieng taak neet good oetgeveurd?
Evans, Leipheimer, Menchov, Rasmussen, Boogerd, Dekker
De reacties op doping versjille enorm. Eder bedreiging, nao renners, nao journaliste, nao wae dan och, is sowieso allemaol uvverdreve. Me wae daet get faot en wae vilt get te verwiete?
Lot vur 'ns e paar dinge dudelik kriege:
- De media hubbe 2 versjillende take, namelik de live-oetzending versjloon en de oonderzeuksjournalistiek.
Tijdens de live-oetzending kinse neet waete of aene wal of gaene doping (hat) gebruuk, dus moste gewoen versjlag doon van waste zies. Wae wint, dae wint en wae demarreert, dae demarreert. 'n Gans ander taak is 't oonderzeuk doon. Dat is volges meech wal väöl te winnig gebäörd. Zoe väöl journaliste es d'r zitte te visje en te zeuke nao geheime in de politiek op alle niveaus, zoe winnig zun d'r bezig mit sjport en mit name fietsrenne.
- De grens mit doping is neet gans zjwart/wit.
't Liek hiel mekkelik: doping is faot, de res is good. Me wat is doping aeglik? Doping is alles wat op 'n bepaalde liës sjtaet. En zelfs dat neet gans, want oonder doktersattest maogse bepaalde zake wal gebruke. Bevurbeeld naasspray sjtaet op de liës, behalve este verkouwe bis. Cafeïne hat 'nne tied d'rop gesjtande, me noe neet mie. Dus toen moegse gaene of mer winnig koffie dreenke, of de houws al doping gebruuk. D'n blood maog mer 'n bepaalde hematocrietwaarde hubbe. Este aene aanvuls tot juus oonder dat niveau, is dat dan faot? Aene dae van nature 'n te hoege waarde hat, is dae dan faot? En dan hub vur nog neet alle nuuj middele geneump, die pas besjtun of nog oetgevoonde motte were en die dus nog neet op de liës sjtun. Zun die dan verboje? Nae, bliekbaar neet.
- Doping is gae woondermiddel.
Sommige luuj deenke dat este mer genog doping gebruuks, ederaen d'r Tour kin winne. Dat is natuurlik bullshit. Mit alling doping redse 't neet. D'r mot och gewoen getraind were en dat dun alle renners enorm väöl. De versjille zun enorm kling an d'r top en de doping zurg d'r vur daste mesjien juus get sjneller bergop gaes of juus get sjneller hersjtils van 'n zjoer etappe. 't Gief deech die paar procent extra, genog um te winne. En zelfs dat neet, want de mieste die noe gepak were, hubbe nauweliks get gewonne.
- Alles legalisere is ging oplossing.
Sinds Tom Simpson waet vur vurwat d'r 'n dopingliës besjtaet. Este 't legaliseers, biste es organisator medeplichtig an d'r doëd van de deelnemers. 't Is logisch dat bepaalde grenze gesjtild were. Daste pasta en biefsjtuk dao neet op zits, dat is och logisch. En daste ummer achter de feite aanlups, och dat huurt d'r bie. En dat 'n wedstrijd 'nne gelieke sjtrijd is, dat is och oonzin. Egaal of gaene doping gebruuk, eder lichaam, edere miensj is aandersj en presteert aandersj in versjillende situaties op versjillende terreine. Dat mak 't och sjpannend. Me d'r aene hat mië aanligk es 'nne andere, dat klop. Dopingbeleid is vurral bedoeld um de excesse tenge te goe. Me d'r sjtrijd is per definitie neet geliek, aandersj zou ummer ederaen tegeliek aankomme an de finish. En renners zalle ummer zoe wiëd mäöglik goon um te winne, och dat huurt d'r bie. of ze zich daobie an de raegels hotte, dat is de taak vur de controleurs um dao achter te komme. D'r zalle ummer zondaars blieve, dat is neet oet te roeje. Es ze mer gepak were en wie sjneller, wie better.
Marco Pantani | Il Elefantino | Il Pirata
- 't Publiek is neet naïef.
't Publiek wit al lang dat e gedeelte doping gebruuk. Of dat noe 1%, 10%, 99% of mesjien zelfs 100% is, dat wiste ze inderdaad neet. Me oondanks alle berichte uvver doping - van Armstrong, Boogerd en wae dan och - blief fietsrenne populair. Sjterker nog, populairder dan ooit, liek 't wal. Kiek 'ns wat 'n gekte i d'r Busj va Wallers, de massa op de Alpecols en bie de Gold Race waor d'r gaene meter oë ging luuj sjtonge. 't Publiek wil de helde zeen, veule, ruke, aanrake. Of ze noe doping gebruuk hubbe of neet. 't Publiek wit mer al te good dat och noe nog ummer 'n deel gebruuk. Of dat noe minder, mië of geliek is an vurrige decennia, dat waete ze neet, me clean zal d'r sjport nooit were. 't Publiek wit dat better es de (Hollensje) media. 't Publiek kin wal entertainment van woerhaed oondersjeije, get wat de NOS nog mot liere.
De taak van bevurbeeld de ASO is um 'n wedstrijd te organisere en te promote. Zie organisere bevurbeeld d'r Tour en dat dun ze good. De taak van de WADA is um doping tenge te goon. Me de taak van de UCI of KNWU? Wat is hun taak? Die organisere wedstrijde (nationaal- en wereldkampioensjap), ze zeente toe op wedstrijde die oonder hun goodkäöring valle (rundes, klassiekers) en ze wille d'r sjport promote in binne- en boeteland. Dao vrink vur e groët deel d'r sjoon. De UCI mot an d'r aene kant toezië op 'n zuvere wedstrijd, wie bevurbeeld d'r Tour. Ze motte zelf 't WK organisere en och nog 'ns d'r sjport promote in nuuj welddele enzoe. Eech deenk dat dao nog väöl te doon is, dat ze die take motte sjplitse. De ASO mot gewoen wedstrijde blieve organisere (al vin eech dat dao och mië concurrentie en mië versjillende partieje i maoge komme, me good). De WADA mot blieve controlere. De UCI mot volges meech vurral bezig zië mit 't uvverkoepelende belang van d'r sjport. Dat is geleufwaardighaed kriege. Dan kump publiciteit, bekindhaed en nuuj sjponsore vanzelf.
En mesjien gebruke de helde van noe och wal. De Cancellara's, de Sagans, de Gilberts en de Froome's van dizze tied. Me mak dat de race minder sjpannend, minder leuk? Nae. Natuurlik zun d'r nog ummer valssjpeulers. Me eech wil fietse zeen, neet mië, neet minder. Eech waet inderdaad neet wat ze gebruuk hubbe. Eech waet evemin wieväöl oor dat ze edere dag traine. Eech waet neet wieväöl jaor dat ze van hun leve hubbe opgegeve um zoe hoeg te komme. Eech waet neet wat ze edere dag wal en neet ete, wieväöl controleurs sjnachs op bezeuk komme en wat ze vur de res allemaol moeste inlevere an privacy.
Daomit wil eech valsjsjpil neet goodkalle. Die motte gepak were. Me dat sjtaet los van 'n leuke wedstrijd.
